عفو یکی از عوامل سقوط و یا تخفیف مجازات و نیز ابراز رأفت و محبت نسبت به محکومان است که از طرف عالیترین مقام کشور و یا مرجع قانونگذاری اعطا می گردد. عفوی که از طریق عالی ترین مقام کشور اعطا می گردد، عفو خصوصی و عفو دیگر عمومی نامیده می شود. عفو عمومي، بيشتر پس از انقلاب ها، تشنجات سياسي يا در نتيجه پيش آمدهاي ناگوار اجتماعي يا در اثر حوادث اتفاقي يا جنگ و خون ريزي اعمال مي شود. بزه هاي ارتكابي، بيشتر معمول آن اغتشاشات بوده اند و آن محيط خاص، موجبات و علل جرايم را به وجود آورده است. وضعيت استثنايي و بحراني، افكار و روحيات مردم را متشنج مي كند و مردم آرزوي صلح و آرامش دارند. تعقيب و گريزها باعث تداوم وضعيت بحراني مي شود، ولي ناديده گرفتن بسياري از جرايم ارتكاب يافته در آن شرايط و به فراموشي سپردن آنها، كه همان عفو عمومي است، مي تواند بهتر و سريع تر جامعه را به وضعيت عادي برگرداند. بنابراين، گاه عفو بهتر از مجازات، مصلحت جامعه را تأمين مي كند و از ناآرامي ها كه منشأ جرايم بسيار است، جلوگيري مي كند.